2.. 12/9. ayette konuşan şeytandır. Bu Yusuf’un 12/100. ayette dediği (en nezağa-ş şeytanu beyni ve beyne ihvati) “şeytan benimle kardeşlerinin arasını açmıştı” ibaresinden açıkça anlaşılmaktadır. Şeytanın insana vahy etmesi ile ilgili açıklamaları “Konuşan kim!” bölümünde yapmıştık. Şeytan, içlerinde en sözü dinlenilene “öldürün veya kökünü koparın ki babanızın veçhi size geçsin” şeklinde vahy etmişti.

Tüm bu sebeplerden dolayı ْأَبِيكُم ُوَجْ ه ْلَكُم ُيَخْ ل ibaresine “babanızın şerefi size geçsin” manasının verilmesini daha uygun görüyoruz.

Kelimelere biraz dikkat edilerek bakıldığında “Yusuf’u öldürün veya uzak bir yere atın ki babanızın veçhi size geçsin” cümlesinde kendilerine geçmesi gereken veçhin babalarında değil, öldürmek istedikleri Yusuf’ta olduğu hemen görülecektir.

Ayetteki “yahlu” kelimesi bir şeyin birindeyken diğerine geçmesi ve öncekinin ondan mahrum hale gelmesi demektir. Kelimeye bu anlamıyla bakıldığında “yahlu lekum veçhi ebikum” ibaresi, şu an babanızda olan vech size geçsin ve vech sahibi olan siz olun anlamına gelmektedir. Eğer Vech kelimesine meallerin yüklediği sevgi manasını yüklersek mana şu şekle gelmektedir. Babanızın Yusuf’a duyduğu sevgi size geçsin ve Yusuf’u babanız gibi seven siz olun.

Genelde meal ve tefsirlerin, “Yahlu lekum veçhi ebikum” cümlesine “Yusuf’u öldürün ki babanız bundan sonra sadece sizi sevsin” şeklinde yükledikleri anlam, ayetteki kelimeler ön plana çıkarılarak değil, kıssa hakkında var olan şablonlar ön plana çıkarılarak verilmiş anlamdır.

“Öldürün Yusuf’u veya (görünür şekilde)301 bir kökten söküp atın onu ki; babanızın şeref ve itibarı (Resullüğü)302 size geçsin. Bundan sonrasında bir Salihler kavmi olursunuz.”

İşte Yusuf’un “şeytan benimle kardeşlerimin arasını açtı” dediği olay, kardeşlerin kendi aralarında yaptığı konuşma sırasında “Yusuf’u öldürün ya da bir yere atın gitsin de babanızın vechi size geçsin, ondan sonra Salihlerden bir kavim olursunuz” şeklinde şeytandan gelen vahyin ta kendisidir. Zira konuşmanın başında “dedi” şeklinde bir kelimenin olmaması, bu konuşmanın bilinmeyen bir yolla, şeytan tarafından vahy edilerek ilka edildiğini göstermektedir.

Yûsuf 12/9 … (Aralarında dediler ki:) Yusuf'u öldürün veya onu (uzak) bir yere atın ki babanızın teveccühü yalnız size kalsın! Ondan sonra da (tevbe ederek) sâlih kimseler olursunuz! (TDV meâli)

(12/9) “Öldürün Yusuf’u veya (görünür şekilde)494 bir kökten söküp atın onu ki; babanızın şeref ve itibarı (Resullüğü)495 size geçsin. Bundan sonrasında bir Salihler kavmi olursunuz.”

Yusuf’un hadım edilmesi ve köle olarak bir kervana satılması da şeytanın vahyini alan (Yusuf 9) bu kardeşin direktifleri doğrultusunda olmuştur.

(12/9) "Öldürün Yusuf'u veya (görünür şekilde)496 bir kökten söküp atın onu ki; babanızın şeref ve itibarı (Resullüğü)497 size geçsin. Bundan sonrasında bir Salihler kavmi olursunuz."

Bu ayette konuşan şeytandır. Bu konuşma kardeşlerin içinden en çok sözü dinlenene vahiy şeklinde olmuştur. Bu yüzden ayetin başında “dedi” ibaresi yoktur.

Şeytan Yusuf yaşadığı müddetçe resullüğün ondan başkasına geçmeyeceğini herkesten iyi bilmektedir. Şu halde öldürün dedikten sonra veya onu bir yere atın dememiş, bambaşka bir şey demiş olmalıdır.

yeni baskısında bu ibare “Babanız sadece size yönelsin” şeklinde anlamlandırılmıştır.

Bunun yanında Diyanet İşlerinin eski mealinde “Babanız size yönelsin” şeklinde çevrilmişken yeni baskısında bu ibare “Babanız sadece size yönelsin” şeklinde anlamlandırılmıştır.

“Babanızın yüzü”317.

Babanızın teveccühü”,316

“Babanız artık onu göremesin”,315

Ayette geçen ْأَبِيكُم ُوَجْ ه “vechu ebikum” ibaresi mealler tarafından şu çeşitlilikte çevrilmiştir. “Babanızın sevgi ve alakası”,314

اقْتُلُوا يُوسُفَ أَوِ اطْرَحُوهُ أَرْضًا يَخْلُ لَكُمْ وَجْهُ أَبِيكُمْ وَتَكُونُوا مِنْ بَعْدِهِ قَوْمًا صَالِحِينَ

(12/9) 'Öldürün Yusuf'u veya (görünür şekilde)[8] bir kökten söküp atın onu ki; babanızın şeref ve itibarı (Resullüğü)[9] size geçsin. Bundan sonrasında bir Salihler kavmi olursunuz.'

Her iki ayette kullanılan iki alternatifi ve bağlacı şu şekilde tasnif edelim. … ALTERNATİF BAĞLAÇ ALTERNATİF Ayet 12/9 veya bir yere atın Ayet 12/10 ve o kuyunun dibine atın

“Yusuf’u öldürün ya da bir yere atın gitsin de babanızın vechi size geçsin. Ondan sonra Salihlerden bir kavim olursunuz. Bu ayeti incelediğimiz bölümde, ayette geçen konuşmanın şeytana ait olduğunu belirtmiştik. Konuşmaya dikkat edilirse Yusuf hakkında yapılması istenen iki şey olduğu görülecektir. “Öldürün ya da bir yere atın.”

Şeytan da onları tam buradan yakalamış ve hemen devreye girerek; “madem ki Yusuf daha dünkü çocuktur ve onun ağır süreçlerden geçemeyeceğini düşünüyorsunuz, madem ki siz güçlü kuvvetli ve süreçlere dayanıklı olan biziz diyorsunuz, o halde Yusuf’u öldürün ki babanızın şeref ve itibarı size geçsin” şeklinde vahy etmiştir.

“Yusuf’u öldürün ya da bir yere atın gitsin de babanızın vechi size geçsin. Ondan sonra Salihlerden bir kavim olursunuz.

Onlar daha surenin en başında babalarının şerefi ile kendi aralarındaki engel olarak Yusuf ve kardeşini görmüşler (Yusuf 8-9) Yusuf'u hadım ederek bir köle kervanına satmışlardır.

Hatırlanacağı gibi 9.ayette şeytan kardeşlerden en büyüğüne vahyetmiş ve ona Yusuf hakkında iki şeyi yapmalarını fısıldamıştı. “Öldürün veya kökünü kesin.”

“Öldürün Yusuf’u veya (görünür şekilde) bir kökten söküp atın onu ki; babanızın şeref ve itibarı (Resullüğü) size geçsin. Bundan sonrasında bir Salihler kavmi olursunuz.”

Öldürün Yusuf’u veya herhangi bir kökten söküp atın onu, ki babanızın veçhi size geçsin. Ancak bundan sonra barışanlar kavmi olursunuz.