Kuran’ın İçeriğine İlişkin Kısa Bir Bakış

HASBİHAL 3 — NOTLAR

• 🔵 Kuran'da katman katman anlamlar vardır. Eskiden, müslüman camia Kuran'ın dili üzerine eğitim görmüştür, ilimler de, hadis de, tefsir de hep Kuran'la iç içe olmuştur. Yalnız günümüzde bu şekilde bir eğitim sistemi olmadığı için, biz Kur'an'daki dil üzerinden düşünemiyoruz, Türkçe düşündüğümüz için de kavramlara ve kelimelere karşılık bulamıyoruz.
• 🔵 Nasara kavramı bağlamıyla birlikte değerlendirilmeli. Haber mi, hal mi bakılması gerekir. Sözlükte bir kelime için on anlam yazıyorsa, bu on anlam da aynı anda bulunabilir demek değildir; çeşitli kullanımlarla bu anlamlardan birini alır.
• 🔵 Kuran'da Hurufu Mukattaların, örneğin, الر şeklinde değil de ا ل ر şeklinde gelmesinin bile bir sebebi vardır. İştikakın; sadece arapçada değil, tüm dillerde izi vardır.
• 🔵 İnsan, kapasitesini kullanamamış; aldatılmış ve kandırılmıştır. Bilgi, ayırdetmeyle başlar. Kuran'da 'insan' kelimesi tür olarak kullanılır. Müminlik ayrı, insanlık ayrıdır. Birini tür, birini kavram üzerinden anlatır.
• 🔵 Neden 'insanellezi husr' denmedi? Kur'an'ın içinde şahsiyeti tarif edilen müminler; ve bunlardan olmayan, 'illelleziyne' kavramıyla anılan diğerleri.. İki kesim de insandır, 'illa' kullanımı bir yargı belirtir, dehşet bir üslup örneğidir.
• 🔵 Yunus 12'de bahsi geçen tür insansa, Kuran'da kendine 'biz' diyenlerle iletişimi olan kimlerdir? Burada da 'asr' yansıması var. Gereğini yerine getirseydi, insan şeklinde anılmazdı.
• 🔵 Hidayet de edinilebilen bir şeydir. Bilgisayar ve oyun kurulum örneği üzerinden gidersek; işletim sistemi Kuran'dır ve eğer ona göre işletilirse, uygun yazılımlı oyunlar yüklenebilir, çalıştırılabilir ve virüs bulaşmaz.
• 🔵 Fıtrat, sıfır noktasıdır. Değerler; Kuran'daki tanımlar üzere tanımlanmış, varlıklar da; Kuran'daki tanımlar üzerine yaratılmıştır. Nasıl ilişki kuracağını belirten kavram da fıtratla uyumludur. Bu program iradeyle çalışır. 'Şuna bas, şuraya tıkla' diyen herhangi biri izlenirse, program da, bilgisayar da 'error' verir.
• 🔵 Bakara 214. ayette aktarılan 'Allah'ın yardımı ne zaman' cümlesinde hata, 'ne zaman' diye sormalarıdır.
• 🔵 Yunus Suresi'ndeki dualarına icabet edilenlerin gereğini yerine getirmeyişleri; basitçe, 'Allah'ım teşekkürler' cümlesini kurmamaları değildir. Dışsal bir yardım isteniyor, yardım edlime ihtimali sonsuzda birdir, eğer ediliyorsa; insan öncesi ve sonrasında farklı olmalıdır, yardım edilmiş olmasının hakkını vermelidir.
• 🔵 Kötü insan; kötülükte derinleşmeye doyar ama iyi insan; iyi olmaya, iyilikte derinleşmeye doyamaz. Hep 'daha'sını ister. İyilik, ince düşünmektir. Bu ince düşünmenin, iyi olmanın sonu yoktur.
• 🔵 Bakara Suresi 1.'den 286. ayete kadar tek bir çizgide devam eder.
• 🔵 Bakara 6. ayetten itibaren Musa öncesi İsrailoğulları 'ellezi' kullanılarak anlatılır. Bu, 'bunların bahsi yapıldı' demektir. Anlatılanların kim olduğunun, bahsedilen özelliklerinden bulunması gerekir.
• 🔵 Bakara 7. ayet meallerinde, bazı kullarının, daha yaşarlarken iradesini elinden alan bir Allah profili çizilmiştir. Allah iradeyi iptal edip, kulaklarını ve kalplerini mühürlediyse, bu insan yanlışından nasıl dönebilecektir? Açıklama olarak, Allah onların dönmeyeceğini bildiği için böyle yapar denir. E madem öyle sonrakileri niye mühürlemedin?..gibi sorular doğar.
• 🔵 Hatem; süreci bitirmeyi ifade eder. Sözleşmenin sonuna imzayı atmak gibidir. Allah; onların, aldatmaya kalkışarak, yön vermeye çalışma sürecini (Mücadile Suresi'nde de anlatılan) bitirmiştir.
• 🔵 İns ve cin, ilk var edilen varlıklardır. Alt başlıklardan olan nas ve beşer kavramları bir tür müdür, yoksa birer tanımlama mı?
• 🔵 Nas'ın ortaya çıkışı, insan > beşer > nas şeklinde olmuştur.
• 🔵 Beşerin; müjde alınca yüzde oluşan kızarma vs üzerinden, o duygunun üzerinde görüldüğü deri/cilt anlamı da vardır.
• 🔵 Beşerin ortaya çıkışı; nefsin vahidetin ile olmuştur. Türü değil, misyonu ifade eder. İnsan, elementer köktür, farklı tanımlar, farklı alt başlıklar oluşturmuştur.
• 🔵 Bizler, beşer olmayan insanız.
• 🔵 Nas, Adem'den sonra çıkmıştır. Nas Suresi bu süreçten bahseder.